Eurovisie-fan en expert Gustav Dahlander: ‘Ik was in Loreen’s kleedkamer toen zij won met Euphoria’

Iedereen hoopt op een dag dat ze van hun passie hun werk kunnen maken. Voor Gustav Dahlander is dat gelukt. Hij werkt voor de Zweedse televisiezender Sverige Television (SVT) en maakt op locatie verhalen over het Melodifestival en het Eurovisie Songfestival.

Het Melodifestival is het best bekeken programma in Zweden en is de preselectie voor het Eurovisie Songfestival. Het kan absoluut niet gezien worden als een voorproefje op het grote songfestival. Het is het grootste evenement van het jaar met jaarlijks ongeveer 3,6 miljoen kijkers. Niet alleen qua kijkersaantallen scoort het festival goed. In de afgelopen tien jaar zorgden de artiesten van het liedjesfestijn voor grote hits als Euphoria en Heroes, die beiden het Eurovisie Songfestival wonnen. Gustav is al sinds zijn jeugd een verwend fan van deze songfestivals. Om 7 uur ’s avonds, in een videocall, hij vanuit Zweden, ik vanuit Nederland, spreken we over zijn grootste passie.

Wat vond je als kind leuk aan de beide songfestivals?
“De muziek en de act moet mij drie minuten lang bijhouden. Als dat niet lukt, vind ik het geen leuk liedje. Dat soort muziek is niet voor mij gemaakt. Je hebt dan momenten waarbij het nummer saai is. Bij het songfestival heb je muziek die je niet mag missen. De drie minuten die je krijgt moeten de moeite waard zijn om naar te luisteren. Ook houd ik ervan als het nummer eindigt met een grote ontlading.”

| Props

Foto door: Alexander Borodin, Melodifestivalklubben (OGAE Sweden)

Hoe kijk je naar de songfestivals nu je ouder bent?
“Ik kijk er anders naar. De magie van het songfestival is voor mij een beetje verdwenen. Naarmate je ouder wordt maak je nieuwe herinneringen en krijg je nieuwe ervaringen. Ik vind het tegenwoordig leuk om de festivals te analyseren. Daarnaast vind ik het interessant om de trends in de gaten te houden. Waarom gebeurde iets op een bepaalde manier? Ik houd van de statistieken. Soms komt de magie terug als er een goed nummer is. Maar dat is lastig, omdat er zoveel songfestivalnummers zijn die op elkaar lijken. Bijvoorbeeld Griekenland dit jaar. De act, ik heb dat eerder gezien dus dat vind ik niet zo speciaal. Maar als ik acht jaar geweest was, zou ik bij elk nummer enthousiast zijn: ‘wow, hoe doen ze dit?’”

Zijn er veel verschillen in de nummers sinds jouw jeugd en nu?
“De nummers zijn tegenwoordig minder lang populair. Als ik nu naar een leuk nummer luister, luister ik er daarna nog 2 á 3 keer naar. Dan denk ik: ‘oke, ik heb het nummer gehoord’. Ik moet dan echt 3 jaar wachten tot ik weer opnieuw naar het liedje kan luisteren. Dat is niet met alle nummers het geval maar wel de meesten. De liedjes hebben onmiddellijk een effect en dan is het lastig om vaker naar het lied te luisteren.

Wanneer ben je geboren?
“In 1982.”

Dus je hebt de ‘Schlagermusik’ van de jaren 90 meegemaakt. Wat vond je van dat soort muziek?
“Er was iets met de jaren 90 muziek. Het was hét soort muziek dat eigenlijk het hele jaar niet bestond, behalve in het Eurovisie Songfestival en de Melodifestivalen. De nummers waren niet bijzonder en werkten commercieel niet. Maar toch. Er zit een soort artistieke integriteit in de liedjes waar ik van houd. Nu is het meer populaire muziek dat je het hele jaar hoort op de radio. Ik houd toch meer van de muziek uit de jaren 90.”

Je bent een echte songfestivalfan. Hoe werd je van die ene fan een expert?
“Ik ben een echte J.R.R. Tolkien fan (Lord of the Rings). Dus op een jonge leeftijd begon ik al op mijn website stukjes te schrijven over dat boek en wat ik er leuk aan vond. Toen ik begon met studeren kreeg ik de kans om te werken met het Melodifestival, wat een andere passie voor mij is. Ik kwam erachter dat ik op een gratis tour kon als ik voor een fansite zou schrijven. Dat was een ultieme kans. Ik vind mezelf een goede schrijver, dus ik ging ervoor. Gedurende een aantal jaar bleef ik schrijven over het Melodifestival op een eigen blog en uiteindelijk werd ik aangenomen door SVT.”

Wat is je werk nu bij SVT als je dat vergelijkt met je tijd als freelancer?
“Als freelancer werkte ik op vrijwillige basis bij eurovision.tv. In die tijd kon dat nog, nu krijg je ervoor betaald. Ook had ik een fansite waar ik uiteindelijk editor in chief werd. Al mijn freelancewerk was helaas onbetaald werk. Toen klopte SVT aan. Ik had nog niet eens gesolliciteerd. Ik werd bijna uitgenodigd, zo leek het. Werken bij een televisiestation is zo anders. Ik heb de mogelijkheid om bij de organisatie mee te helpen. Zo heb ik meegeholpen bij het organiseren van het Eurovisie Songfestival in 2013 en 2016. Ook ben ik in 2011, 2012 en 2015 deel geweest van de Zweedse delegatie bij het songfestival. Ik had de mogelijkheid om in Loreens kleedkamer te zijn toen zij won met Euphoria. Als één van de eerste mocht ik Loreen interviewen.”

Waarom is jouw passie, het Melodifestival, zo populair in Zweden?
“Liedjes die meedoen aan het festival worden ook gedraaid op de radio. Iedereen luistert de liedjes en maakt zo ook het Melodifestival mee. Het festival is iets dat elk jaar op de kalender staat bij de mensen thuis. Het is iets dat je vanaf je jeugd al meemaakt. Het festival maakt herinneringen en memorabele televisiemomenten. Het is hét gesprek bij de koffieautomaat. Het bestaat al sinds 1958. Sindsdien is het altijd een instituut geweest dat elk jaar terugkomt. Dat was het toen ik dertig jaar geleden in de tuin stond en nu nog steeds.”

Wat denk je dat er nog gaat veranderen aan het Melodifestival in de komende jaren?
“In 20 jaar is er niks meer veranderd. Misschien dat volgend jaar daar al verandering ik gaat brengen. Zeker nu Christer Björkman – die veel Melodifestivals heeft georganiseerd – vertrekt. Er zijn gesprekken gaande over een aantal veranderingen. Maar hoe en wat we kunnen verwachten is nog onduidelijk.”