Stemmen in Tilburg: van veiligheidsmaatregelen tot verkiezingsuitslag

Verkiezingen in coronatijd
De stemlocaties in Tilburg hebben het er druk mee: de verkiezingen voor de Tweede Kamer. Hoe gaat de voorbereiding en hoe verlopen de verkiezingen in Tilburg in coronatijd? Het woonzorgcentrum aan de Burgemeester Broxklaan maakt zich klaar zodat Tilburgers coronaproof kunnen stemmen.

Tilburg, 8 maart- Er is nog maar weinig te zien aan het woonzorgcentrum Joannes Zwijsen op de Burgemeester Brokxlaan. Geen lange rijen, geen in- en uitlopende mensen, op een enkele bewoner na. De poort naar het terras is gesloten. Het speeltuintje dat op het terras ligt is verlaten, en de stenen beelden van een schaapjesfamilie lijken nog stiller te staan dan normaal.

| Props

Toch is deze ruimte in het draaiboek van Rudy Arts, die werkzaam is bij het woonzorgcentrum en verantwoordelijk is voor de organisatie, al helemaal klaar voor de verkiezingen. 17 maart zal het woonzorgcentrum namelijk transformeren tot een stembureau. En volgens Rudy kan dit volledig veilig, ondanks het coronavirus. “Iedereen die komt stemmen, wordt omgeleid via het terras. Niemand mag via de hoofdingang naar binnen, er is dus geen vermenging met de bewoners.” Dat is belangrijk, omdat de meeste bewoners van het centrum kwetsbaar zijn voor het coronavirus. Zij vinden het volgens Rudy erg fijn dat hun woonplek een stembureau is. “Ze vinden het lekker dichtbij. Daarnaast hoeven ze nu niet per brief te stemmen,” aldus Rudy.

Het woonzorgcentrum is niet de enige plek waar Tilburgers kunnen stemmen. In totaal zijn er dit jaar 72 stemlocaties. Daarnaast kunnen ouderen ook met de post stemmen én zijn er 13 stembureaus geopend op 15 en 16 maart, om de kwetsbare groepen te laten stemmen. Er zijn ook wat bijzondere stembureaus in Tilburg, zo is er een drive-thru gemaakt en kan je stemmen in het poppodium 013. Die extra stembureaus zijn erg zinvol, volgens Irma Galama, bestuurswoordvoerder bij de gemeente Tilburg. “Door corona hebben we meer stembureaus nodig, zodat mensen verspreid kunnen stemmen. We hadden er eigenlijk genoeg,” vertelt Irma. “Maar de basisscholen vonden het toch geen goed idee om een stemlocatie te zijn in de coronacrisis. Gelukkig hebben we wat aanpassingen kunnen maken, door bijvoorbeeld stemtenten neer te zetten in de buurt van de basisscholen.”

Omdat er meer stembureaus zijn, had Tilburg ook meer vrijwilligers nodig. En die zijn er. “We hadden 1000 mensen nodig. Dat zijn er 1100 geworden, zoveel aanmeldingen hadden we,” lacht Irma trots. De vrijwilligers zorgen ervoor dat alles goed verloopt in het stembureau en dat iedereen zich aan de coronamaatregelen houdt. Ook tellen zij de stemmen. Alle vrijwilligers krijgen een kleine vergoeding, volgens Irma.

| Props

En dan, 17 maart, is het zover: het omgebouwde woonzorgcentrum opent zijn deuren als stembureau. De poorten zijn wijd geopend en op het stoepje ervoor wappert de blauwe vlag met het grote rode stempotlood. ‘Kom stemmen!’ lijkt de vlag te roepen. En dat gebeurt, achter de hekken vormt zich een rij van mensen die op 1,5 meter staan met mondkapjes op.

| Props

“Zou ik uw stempas en uw paspoort mogen zien, alstublieft?” klinkt het vanachter het scherm dat tussen de vrijwilliger en de man die straks gaat stemmen staat. Om bij het tafeltje te komen, volgt de man – gekleed in een lange, groene jas – de blauwe pijlen op de grond. In ruil voor zijn stempas kan hij bij het volgende tafeltje een stembiljet en een rood potlootje in ontvangst nemen. Dan loopt hij door naar het hokje, waar hij het bolletje inkleurt van zijn partij. Zijn ingekleurde stembiljet moet hij in de grote grijze kliko gooien.

Een van de 1100 Tilburgse vrijwilligers is Floris van Laanen. Hij staat, samen met 6 anderen, in het stembureau aan de Burgemeester Brokxlaan en leidt iedereen de goede kant op. Dat is best nodig, omdat er veel coronamaatregelen genomen zijn. “Iedereen moet natuurlijk een mondkapje op,” aldus Floris. “Daarbij is het eenrichtingsverkeer, gebruiken we schermen tussen de vrijwilligers en de bezoekers en poetsen we alles om het halfuur. En de potloodjes ontsmetten we ook nog eens om de zoveel tijd. Oh mevrouw, loopt u maar door hoor!” lacht hij naar een vrouw, die staat te wachten.

Floris is erg enthousiast over zijn werk. “We moeten vrolijk zijn vandaag,” vertelt hij. “We gaan ook nog tellen vanavond om 21.00! Dan komen er nog vijf extra vrijwilligers.” Glimlachtend went hij zich weer tot het zaaltje, om in de gaten te houden of alles goed verloopt. Hij heeft in ieder geval veel werk te doen vanavond bij het stemmen tellen, want de kliko is goed gevuld met stembiljetten.

Dan, uiteindelijk, zijn de stemmen geteld en is de uitslag bekend. Bij het woonzorgcentrum is D66 met 345 stemmen de grootste partij geworden. Op de tweede plek eindigt de VVD, met 268 stemmen.

De grootste partij in heel Tilburg is, met 21,5 procent van de stemmen, de VVD geworden. De partij wordt gevolgd door D66. Het opkomstpercentage van Tilburg ligt met 71,7% lager dan het landelijke percentage: 82,6%. Desalniettemin is Irma Galama tevreden over de opkomst. “Vorige Tweede Kamerverkiezingen was de opkomst 75%, het is dus bijna gelijk gebleven.” vertelt ze.

| Props