Wie blijven de eenzaamheid in Tilburg bestrijden tijdens de coronacrisis?

De sociale onthouding wegens de coronacrisis heeft invloed op iedereen zijn leven: even niet met vrienden uitgaan of bij opa en oma op visite gaan. Fysiek -en sociaal contact zullen daarom voor veel mensen op het laagste niveau van misschien wel heel hun leven staan. Als gevolg hiervan ligt eenzaamheid op de loer voor zowel jong als oud. Gelukkig staan er voor hen mensen paraat om ze te helpen, ook wanneer het eigenlijk niet kan. De Tilburgse helden van de eenzaamheid zitten namelijk niet stil en blijven op vernieuwende wijzen de eenzaamheid bestrijden.

Frans van de Moosdijk

Bellen met ‘zijn ouderen’ – Alleen op Deze Aarde
‘Eenzaamheid komt voor mensen in coronatijd nog harder aan dan wanneer alles normaal draait’, zegt Frans van de Moosdijk van de Tilburgse stichting Alleen Op Deze Aarde. Voor de crisis bracht de stichting eenzame ouderen samen in Café Bierings. Ze bingode of sjoelde daar samen en nog belangrijker: ze maakten er een praatje. De coronacrisis bracht deze bijeenkomsten tot een abrupt eind. Toch betekent het niet dat het contact met de eenzame ouderen verdwenen is; het is alleen anders. ‘Ik heb het drukker dan ooit’, zegt Van de Moosdijk. Dagelijks is hij druk bezig met het bellen van ‘zijn ouderen’ met de telefoon of via Facebook. Tot nu toe hebben ze al minimaal een keer individueel onlinecontact gehad met de groep van 55 mensen die normaal met elkaar samenkomt bij café Bierings.

Dineren in de ‘digitale woonkamer’ – Met je hart
‘In principe kan je de ontmoetingen niet letterlijk vervangen natuurlijk, want je mag de ouderen niet fysiek ontmoeten’, aldus Hélène Schneiders, coördinator van het Tilburgse team van de stichting Met je hart. Structureel probeerde ze waardevolle ontmoetingen te organiseren voor eenzame ouderen, zoals een etentje of een uitje naar het theater. Voor hen zit dat er echter door corona nu ook niet meer in. Daarom heeft de stichting nu iets nieuws bedacht: Met je hart Aan T@fel. Samen met een groepje ouderen gaan ze nu thuis dineren ‘in de digitale woonkamer’, zoals ze het zelf toepasselijk noemen. ’Je merkt dat de ouderen echt het idee hebben dat ze met elkaar aan tafel zitten. Het is soms gewoon chaos online met alle ouderen die gezellig met elkaar zitten te beppen. Je ziet dat het echt iets met ze doet en dat ze er blij van worden.’ Je zou zeggen dat digitaal en ouderen twee dingen zijn die niet altijd goed samengaan. Dat wist Hélène Schneiders ook. Daarom zorgde de stichting ervoor dat alle ouderen gratis een laptop kregen en misschien nog wel belangrijker: de uitleg kregen die ze nodig hadden om de laptops goed te kunnen gebruiken voor het digitaal tafelen. Een bijkomend voordeel van het digitaal bellen en tafelen is dat het vrijwel kosteloos is. Scheiders denkt dan ook dat ze na de crisis de nieuwe middelen zullen blijven gebruiken. ‘Er is echt een band opgebouwd tussen sommige vrijwilligers en ouderen. Er is een vrijwilliger bij die nu bijna alles weet van de ouder met wie die belt. Ze zijn echt maatjes aan de telefoon’.

‘Blijf positief’ – Avondje Uit 013
Niet alleen ouderen hebben het moeilijker met de coronacrisis, ook jongeren en jongvolwassenen hebben er door minder sociale contacten. Voor de crisis was eenzaamheid al in toenemende mate een probleem voor ze, maar door de crisis is de vrees dat het alleen maar toegenomen is, zo blijkt ook uit onderzoek van I&O research. ‘Sinds de coronacrisis staat hun wereld vaak op z’n kop’, zei Jeroen Hellemons van het Tilburgse initiatief Avondje Uit 013 tegenover de Telegraaf eerder deze maand. Een heel artikel bestede de krant aan de eenzaamheid in Tilburg en de initiatieven rondom, waaronder dus ook Avondje Uit. Maar een avondje uit op de oude manier zit er dus voor de jongeren ook niet in. Daarom organiseren ze nu in samenwerking met VibeActive en stichting De As een speciaal ‘Stay Positive’ programma. Drie keer per week ondernemen ze met de jongeren online-activiteiten zoals een sportworkshop, een online escaperoom of gaan ze gewoon gezellig met elkaar gamen.


‘Grow it!’  app – Universiteit van Tilburg & MC-Sophia kinderziekenhuis
Waar ze ook begrepen dat de coronacrisis vergaande gevolgen zou hebben voor de eenzaamheid is bij de universiteit van Tilburg en het Erasmus MC-Sophia kinderziekenhuis in Rotterdam. In samenwerking met elkaar lanceerden zij de gratis app Grow It! die speciaal gericht is om inzicht te krijgen in de gevoelens van jongeren en ze tegelijkertijd ook te helpen in deze onzekere tijden. ‘Jongeren zijn in de adolescente fase van hun leven vooral bezig om zich met elkaar te ontwikkelen tot een individu. En als je dat nu alleen maar kan doen in de context van je gezin en beperkt bent in de sociale interactie, dan is dat best wel eenzaam’, antwoordt Manon Hillegers, die als afdelingshoofd van het kinder- en jeugdpsychiatrie bij het Erasmus MC de leiding heeft over het onderzoeksteam van de applicatie, op de vraag waarom de app juist nu nodig is voor jongeren. Na een kleine maand hebben ze nu iets meer dan duizend deelnemers, waaronder ook Tilburgse jongeren. Ook Avondje Uit ziet het als een extra tool voor haar jongeren. De huidige deelnemers geeft tot nu toe 18% aan zich niet tevreden te voelen. Op kleine schaal lijkt dat nog mee te vallen, maar als je dat percentage afzet op heel Nederland dan zou 18% van de jongeren toch best verontrustend zijn.

Hilligers hoopt in de tussentijd dat met de getoonde interesse in de app het aantal deelnemers gestaagd blijft doorgroeien. ‘Jongeren willen eigenlijk altijd wel delen hoe het met ze gaat maar er liever niet over praten. Met de app hopen we dan dat jongeren op anonieme wijze toch willen laten weten hoe het met ze gaat en tegelijkertijd ook hun een vorm van preventieve interventie aan te bieden.’

Ben jij nu ook eenzaam? Probeer dan toch eens contact op te zoeken:

Stichting alleen op deze aarde: 06-29060602 (van 08.00 tot 20.00) of 013-5912704 (vanaf 17.00)
Avondje uit 013: https://www.avondjeuit013.nl/ik-wil-meedoen/
Grow it! app: https://www.growitapp.nl/doemee.html