“Werknemers durven niet toe te geven dat ze drugs gebruiken”

Fred Eindhoven

Fred Eindhoven is sales-manager bij Trafieq. Trafieq geeft voorlichting aan bedrijven over hoe ze met drugsgebruik op de werkvloer om kunnen gaan. Ze hebben bijna honderd trainers in dienst die het gedrag van werknemers rondom drugs helpt te veranderen. 

 

Waarom is er aandacht voor drugsgebruik op de werkvloer nodig?

 

“Er zijn werknemers die ’s avonds voor het slapen gaan nog een blowtje nemen, maar die realiseren zich niet dat ze in de ochtend nog steeds onder invloed zijn. Dat kan bijvoorbeeld zorgen voor minder productiviteit op het werk, voor gevaarlijke situaties als er met machines wordt gewerkt en het toenemen van het ziekteverzuim.Bij de cursussen ‘rijden onder invloed’ kwamen heel veel mensen die bij bedrijven werkten. Zij zeiden: ’Nou als ik die voorlichting op voorhand had gehad, dan was me dit waarschijnlijk niet overkomen.’ Vandaar dat we dachten dat we daar richting bedrijven ook wat voor moeten doen. Toen hebben we een concept opgezet voor Trafieq Business. Ongeveer 15000 mensen per jaar komen die cursus volgen. Dat is nogal wat, maar aan de andere kant is het wel weer heel weinig. Want als je weet dat er heel weinig gecontroleerd wordt, dan is het maar ‘het topje van de ijsberg’.”

 

 Vanuit welke bedrijven is er voornamelijk vraag naar voorlichting?

 

“We geven voorlichting bij grote en bij kleine bedrijven. We zitten bijvoorbeeld bij Douwe Egberts, een heel groot bedrijf, maar we zitten ook bij een schoonmaakbedrijf met maar honderd werknemers. Het verschilt heel erg van de honderd tot drieduizend werknemers. Steeds meer bedrijven hebben aandacht voor drugsgebruik, want in Nederland hebben werkgevers een zorgplicht. Daar moet je aan voldoen en dan moet je ook een goed Alcohol, drugs en medicijnen beleid  (ADM-beleid) hebben. Steeds meer bedrijven willen ook voorlichting krijgen, omdat ze niet negatief in de krant willen komen. In 2015 was er een heel grote drugscontrole bij Shell. Ongeveer zestig procent werd ontslagen bij Shell Moerdijk, omdat ze onder invloed waren van drugs. Begin van dit jaar was BMW veel in het nieuws, doordat ze de productie stop moesten zetten, vanwege twee werknemers die sterk onder invloed waren. Dit heeft BWM een half miljoen euro gekost. ”

 

 Hoe kunnen werkgevers bij werknemers drugsgebruik signaleren?

 

“We geven cursussen aan werkgevers over het signaleren van mensen die onder invloed zijn. Bij drugs kun je sommigen dingen zien en sommigen dingen niet. Het grootste kenmerk bij drugsgebruik zijn de stemmingswisselingen van een persoon. De kenmerken zijn vaak afhankelijk van hoe lang het geleden is dat ze drugs gebruikt hebben. De dag na het gebruik van drugs zijn mensen vaak oververmoeid.”

 

Wanneer is het toegestaan om drugstesten af te nemen?

 

“Controles kunnen alleen uitgevoerd worden wanneer elke medewerker van het bedrijf daarvoor toestemming heeft gegeven. Waar we mee beginnen is eerst voorlichting geven. We zijn er niet op uit om mensen te betrappen. We zijn erop uit om mensen bewust te maken.”

“ Een blowtje roken is tegenwoordig eigenlijk niet meer zo spannend, maar om dat zo toe geven doen ze niet.”

 

In NOS-filmpje uit 2016 vertelt uw collega Harry Reinmeijer dat er een taboe heerst rondom drugsgebruik op de werkvloer.

Hoe ontwikkelt zich dat op dit moment?

 

“Als je kijkt naar de werkende bevolking gebruikt 85 procent regelmatig alcohol. Vijf procent van de werknemers gebruikt regelmatig drugs. Ik denk dat dat wel hoger is. Werknemers durven niet toe te geven dat ze drugs gebruiken. Een blowtje roken is tegenwoordig eigenlijk niet meer zo spannend, maar om dat zo toe geven doen ze niet.”

 

Wat zijn de consequenties voor de werknemer als die onder invloed blijkt te zijn?

 

“Bedrijven hebben een eigen ADM-beleid, waarin staat beschreven wat de consequenties zijn voor werknemers die onder invloed zijn. Het kan zijn dat ze een waarschuwing krijgen. Als ze voor de tweede keer positief getest worden kunnen ze op een intake komen en dan wordt een kort onderzoek gestart waarmee onderzocht wordt of ze ook een verslaving hebben of dat ze disfunctioneren doordat ze op de verkeerde tijdstippen drugs gebruiken en dan kunnen ze cursussen volgen waarbij ze het gedrag van werknemers proberen te veranderen. Die cursussen kunnen ze gewoon volgen naast hun werk.”

 

Transportbedrijven kunnen gebruik maken van een alcoholslot in het vervoersmiddel. Zou dit in de toekomst uitgebreid kunnen worden met een drugsslot?

 

“Sommige bedrijven kunnen inderdaad gebruik maken van het alcoholslot. De chauffeur moet dan blazen voor hij weg kan rijden. Het is nogal duur om zo’n slot in vervoersmiddelen te plaatsen, daarom schaffen veel bedrijven het niet aan. Dat vind ik eigenlijk een verkeerde beslissing. Als je kijkt naar de toekomst dan gaan auto’s zich steeds meer zelfbesturen en dus zal een drugsslot niet nodig zijn.”

 

Waar resulteren de voorlichtingen in?

 

“Bij de eerste controles is ongeveer drie procent van de werknemers onder invloed. Als we herhalende controles doen nadat er voorlichtingen zijn gegeven zijn er vaak geen werknemers meer onder invloed, dus dat is een goed teken. Alleen is veiligheid constant mensen bewust maken anders dan ebt dat langzaam weg. We blijven werknemers trainen met na-trajecten. Tegenwoordig doen we dat met e-learning en met een app waarin je vragen krijgt over alcohol, drugs en medicijngebruik. Zo blijven mensen bewust.”

 

“Ik heb zelf ook weleens geblowd, daar is niks mis mee.”

 

Waarom bent u dit werk gaan doen?

“Ik ben niet iemand die een ander verbied om drugs te gebruiken. Wat je in je privétijd doet moet je lekker zelf weten. Ik heb zelf ook weleens geblowd, daar is niks mis mee. Zelf heb ik kinderen die allemaal wel wat gebruiken. Ik wil alleen voorkomen dat werknemers door onwetendheid onder invloed met machines werken of de weg op gaan waardoor anderen en zij zelf risico lopen. Iedereen die ik bewust heb gemaakt van de risico’s van drugs, maakt de kans dat er iets met mij of mijn kinderen gebeurd hopelijk kleiner, dat geeft mij een goed gevoel.”