Vluchten naar de Nederlandse maatschappij; (hoe) werkt dat?

 

Vluchtelingen in Nederland. Volgens een onderzoek van het CBS zijn er vanaf het jaar 2014 aanzienlijk meer immigranten naar Nederland gekomen dan de jaren ervoor. Een onderzoek van het Regioplan laat zien dat na tien jaar verblijf in Nederland, circa 50% een baan heeft. Dit is stukken minder dan de mensen zonder een migratie-achtergrond.

Het aantal vluchtelingen dat studeert, blijft stijgen. Zo begonnen er 2.100 vorig jaar met een universitaire, hbo- of mbo-opleiding bij Stichting voor Vluchtelingen-Studenten, terwijl dit in 2015 er nog maar 1.400 waren.In de media en politiek wordt veel gezegd en geschreven over asielzoekers en vluchtelingen. Spelen cultuurverschillen en vooroordelen een rol in het vinden van een baan in Nederland? Krijgen deze vluchtelingen wel genoeg hulp bij het vinden van de juiste studie? Klopt alles wat je hoort over vluchtelingen? Hoe zit het met racisme op de werkvloer?

Door de verhalen van migranten te belichten, kan er een beeld worden gevormd van hoe deze mensen het zélf ervaren naast cijfers en statistieken.

‘’Nederlandse werkgevers staan te springen om mensen die aan de slag willen”, aldus VNO-NCW en MKB-Nederland. Ervaart men dit ook echt zo?

 

 

 

Ik weet ook wel dat niet iedereen mij hier wil hebben

 02/07/19 – Tilburg

Ammar Alkhatib (31) is vier jaar geleden gevlucht uit Syrië. Hij woont en leeft in Tilburg en heeft hier in een relatief korte tijd al een flinke sociale kring opgebouwd. Zo heeft hij onder andere een vaste baan bij de Nederlandse Spoorwegen, een leuke vriendin en veel vrienden. Ammar vindt het leuk om onder de mensen te zijn en veel contacten te leggen. Hebben cultuurverschillen nooit een belemmerende rol bij hem gespeeld bij het vinden van werk? Hoe ervaart hij werken in een ander continent, in combinatie met het opbouwen van een nieuw leven?

 

Op de vlucht

“In oktober woon ik vier jaar in Nederland. Ik kom uit een stad vlakbij Damascus, waar enorm veel oorlog was én is. Zonder enige familie ben ik gevlucht. Het is een enorm lang verhaal, maar ik had toentertijd geen keuze. Toen ik Syrië verliet, wist ik niet naar welk land ik gebracht zou worden. Het was allemaal zo vaag. Uiteindelijk ben ik in een vrachtwagen illegaal naar Turkije vervoerd omdat dat het enige onbegrensde land was. “Hier wilde ik natuurlijk een nieuwe start maken, maar ik moest hier al na een jaar weg. Hierna gingen we door naar West-Europa. Ik verwachtte dat we naar Duitsland zouden gaan, maar het bleek uiteindelijk Nederland te zijn, waar ik God nog altijd dankbaar voor ben.

 

“Het proces van in Nederland komen wonen ging niet echt bepaald soepel. De eerste periode heb ik twee maanden lang in verschillende sportzalen geslapen. Toch maakte mij dat op dat moment helemaal niets uit omdat ik veilig was. Daar ging het mij om. Je keek niet hoe goed de bedden waren en of het eten lekker was maar een dak boven je hoofd hebben was voor mij het allerbelangrijkste. Bij het begin van mijn procedure heb ik me in Ter Happel aangemeld als ‘vluchteling’. De tijd die hierna volgde heb ik alles gedaan om me een echte Nederlander te voelen.

 

 

‘’Ik had geen diploma maar ik wist dat ik een hoop andere talenten had’’

 

 

Sociale kringen

“In Syrië had mijn familie een eigen bedrijf met fabriek erbij. Hier werkte ik al sinds ik achttien jaar was, waardoor ik een soort van eigen baas was. In Nederland dacht ik van tevoren dat het erg lastig voor mij zou zijn om een goede baan te vinden. Ik had geen diploma maar ik wist dat ik een hoop andere talenten had. Ik was zelfverzekerd en wist dat deze talenten altijd naar voren zullen komen.

 

“Vanaf de eerste dag dat ik echt een woonplek in Nederland had, ben ik snel initiatief gaan nemen met het vinden van werk. Ik ben erg actief geweest in Tilburg, van het volgen van Nederlandse lessen tot bijvoorbeeld het meehelpen bij evenementen. Doe je zulke dingen niet, wordt het naar mijn mening wel moeilijker om een leuke baan te vinden en je echt tot ‘een van de Nederlanders’ te voelen. Cultuurverschillen hebben dus nooit echt een belemmerende rol gespeeld. Ik heb hierdoor na vier jaar een groot sociaal netwerk opgebouwd en leuk werk kunnen vinden. Toch weet ik dat niet iedereen mij in Nederland wil hebben. Dan heb ik het niet per sé over racisme op de werkvloer of in het algemeen, maar meer over dingen die je hoort of leest over deze mensen. Ik voel me in Nederland super welkom. Ik heb zowel in het dagelijks leven als op de werkvloer nooit nare dingen meegemaakt en ben altijd omringd met positieve-, lieve mensen die het beste met mij voor hebben.

 

‘’Maar als je écht iets wil, kan je alles doen’’

 

 

“Ook wilde ik graag een studie gaan volgen. Ik meldde mij aan bij “Stichting Voor Vluchteling Studenten”. Zij hebben mij enorm goed geholpen bij het vinden van een juiste studie en schreven mij vlot in. Op dit moment ben ik werkende bij de IT-afdeling van de Nederlandse Spoorwegen. Hiernaast volg ik ook nog een opleiding aan de Fontys Hogeschool om mijn kennis te blijven verbreden. Ook ben ik op eigen initiatief gaan fotograferen en filmen en heb hier zelfs een eigen website voor gebouwd.

 

Onzekerheid

“Ik weet dat veel immigranten onzeker kunnen zijn in Nederland als het draait om werk of een sociaal netwerk. Maar als je écht iets wil, kan je alles doen. Als je actief bent in je leefomgeving dan bereik je veel en leg je veel connecties, zonder dat je in het hokje ‘vluchtelingen’ wordt geplaatst. Doordat ik naar Nederland ben verhuisd heb ik echt meer dromen kunnen waarmaken. Hier heb je meer vrijheid. In Syrië had ik nooit gedacht dat ik zoveel zelf zou kunnen ondernemen. Mijn droom is eigenlijk wat voor de meeste mensen geldt. Huisje, boompje, beestje. Ook ben ik hier alleen heen gevlucht, dus ik zou ooit nog graag mijn familie willen zien, die in Syrië zijn achtergebleven. We hebben regelmatig telefonisch contact, maar dat is toch anders. Ik wil ze vasthouden en knuffelen.

Ik kan meegeven aan mensen die in dezelfde situatie als ik belanden; zodra je in Nederland aankomt, ben oprecht, sociaal, vriendelijk en werk hard. Hier kom je op veel vlakken al erg ver mee.”

 

 

 

 

 

 

 

 

‘Niets houdt mij tegen om door te studeren’

26/07/19

 

De 45-jarige Farshad Khatam rondde in Iran een opleiding af en vond hierna werk. Alles verliep redelijk soepel totdat hij zijn spullen moest pakken en vluchtte naar Nederland. Heeft hij zijn studie weer kunnen oppakken in Nederland? Hoe makkelijk óf moeilijk verliep dit? Zitten er grote verschillen aan het studeren in Iran ten op zichten van Nederland?

De tocht

“Ik kom oorspronkelijk uit Iran. Sinds December 1999 woon ik in Nederland, Den Bosch. Op mijn 26ste ben ik illegaal gevlucht voor de oorlog in mijn land. Ik woonde daar met mijn familie. Ik heb een week zonder familie moeten reizen voordat ik in Nederland aankwam. Ik ging vanuit Iran naar Turkije en ben vanuit hier naar Nederland gereisd. Ik heb een hele week met meerdere vluchtelingen illegaal in een vrachtwagen gereisd, die ons naar een veilige plek- voor mij dus Nederland- zou brengen. We mochten in deze zeven dagen de vrachtwagen bijna niet verlaten, dus dat was een heftige tijd voor mij. We hadden geen wc en aten droge tonijn uit blik.

 

“Ik heb nooit echt last gehad van racisme”

 

“Ik was super blij toen ik in Rotterdam aankwam maar aan de andere kant vond ik het ook gek. Ik stapte uit en zag redelijk veel getinte personen, dus ik geloofde bijna niet dat we in Rotterdam waren aangekomen. Het gevoel van mijzelf welkom voelen in Nederland is er altijd geweest. Ik heb nooit echt last gehad van racisme of andere nare ervaringen. Heel soms wel indirect, maar nooit dat ik persoonlijk lastig ben gevallen met het feit dat ik een immigrant ben.

 

“Heimwee blijft wel altijd een rol spelen. Ik mis mijn moeder, vader en zusjes. Het is bij een aantal keer contact gebleven en daar baal ik redelijk erg van. Ik ben met andere dingen bezig en zij ook; het is erg verwaterd. Ook moest alles bijna anoniem gaan omdat ze eigenlijk bijna niets mochten ontvangen. Dit maakt het extra moeilijk.

 

Educatie

“Het inburgeren in Nederland ging minder moeilijk dan dat ik van tevoren had verwacht. Ik zat al snel op school om de Nederlandse taal te volgen. Het enige wat ik wilde was gewoon weer doorgaan met leven. Studeren stond toch wel echt bovenaan mijn lijstje. In Iran zat ik op de universiteit en studeerde ik Politieke Gedragskunde. Dit was voor Iraanse begrippen een studie met aanzien en ik was er ook erg trots op. Op het moment dat ik moest vluchten, dacht ik alleen maar aan mijn veiligheid en niet aan school, maar achteraf vond ik het natuurlijk wel erg jammer dat uit perspectief van mijn studie het niet goed eruit zag. Inmiddels heb ik al een mbo-studie afgerond, studeer ik nu Bedrijfskunde aan de Avans Hogeschool. Vanaf 2 september aanstaande start ik met de opleiding Integrale Veiligheidskunde aan de hogeschool in Den Haag. Hier hoop ik dan ook te gaan wonen. Momenteel ben ik al een tijdje opzoek naar een woning daar. Ondanks dat ik 45 jaar oud ben, houdt niets mij tegen om door te gaan met studeren.

“Er zit een groot verschil tussen studeren in Nederland en Iran”

 

“Een nieuwe opleiding volgen was voor mij altijd nog spannend. Ik dacht dat het erg moeilijk zou worden in Nederland om een leuke opleiding te vinden en hierin geholpen te worden. Toch bleek dit niet zo te zijn omdat ik goed werd begeleid door het UAF (Stichting voor Vluchtelingen-Studenten). Ik had me hier aangemeld en zo de goede opleiding gevonden.

 

“Er zit een groot verschil tussen studeren in Nederland en Iran. Het is echt totaal niet vergelijkbaar. In Iran is het extreem moeilijk om bij een goede opleiding terecht te komen, maar dan weer erg simpel om deze opleiding af te ronden. Dit vind ik in Nederland bijna het tegenovergestelde. Bij de studies waar ik me had aangemeld was het redelijk makkelijk om binnen te komen, maar de opleiding zelf moet je echt hard werken om door te mogen naar het volgende jaar. Ik denk dat dat wel iets goeds is. Je wil natuurlijk geen dokter die niet veel heeft geleerd.

 

Droom

“Op dit moment werk ik bij het Asielzoekerscentrum Oisterwijk als beveiligingsbeambte en receptionist. Dit eerste sluit goed aan bij mijn opleiding en ik vind het ook erg leuk om te doen. Ik ben hier terecht gekomen toen ik zelf een tijd contact heb moeten hebben met het AZC. Mijn échte droom is om ooit nog bij de Nederlandse overheid te werken als politiek onderzoeker. Ik ga deze droom najagen en zie weinig beren op de weg.”

 

 

 

 

 

 

 

‘Laat je niet aan de kant zetten en doe je werk goed als allochtone ondernemer in Nederland’

10/08/19

 

Een eigen, goedlopende onderneming in Nederland als immigrant. Dat hoor je zelden. Haik Porogstan, wonende in Hilvarenbeek, heeft het voor elkaar gekregen. Hij heeft in 1993 zijn eigen schildersbedrijf opgezet, wat tot op heden een groot succes is. Iedereen kent zijn bus met zijn eigen logo en krijgt dan ook elke dag begroetingen onderweg naar zijn klanten. Is het moeilijk om een bedrijf te starten als immigrant in een onbekend dorpje? Brengt het voor- of nadelen met zich mee?

 

Nieuw begin

“Mijn geboorteland is Armenië, naast Turkije. In woon in Nederland sinds eind 1993, al bijna 26 jaar dus. Ik ben gevlucht uit Armenië met mijn familie omdat het voor ons niet meer veilig was. In februari‘88 begon de oorlog tussen Azerbeidzjan en Nagorno-Karabach, waarbij Armenië vanaf het begin hulp leverde. In ‘93 ben ik helaas zelf betrokken geraakt bij de oorlog. Voordat ik in Nederland kwam wonen heb ik met mijn broer een aantal maanden verplicht in dienst gezeten bij bepaalde linies in het oorlogsgebied van Nagorno-Karabach. We zaten niet bij de heftigste linie, maar toch blijft het me altijd nog bij. Ik heb auto’s in brand zien vliegen, kinderen gewond zien raken en complete huizen gebombardeerd zien worden. Na de tijd in dienst wisten mijn broer en ik het zeker; we moeten zo snel mogelijk dit land uit.

“Mijn broer en ik zijn met onze vrouwen en kinderen met vluchtauto’s gaan rijden. De tocht was enorm lang. Na twee dagen in de auto maakte we onze eerste stop dichtbij Moskou. Hier hebben we in een hotel geslapen en zijn we daarna doorgereden totdat we in Nederland aankwamen.

 

Opleiding en onderneming

“In Armenië volgde ik een opleiding tot schilder/stukadoor en wilde hier ook graag een bedrijf in beginnen. Zodra ik in Nederland kwam ben ik een snelcursus gaan volgen omdat ik de Nederlandse taal zo snel mogelijk wilde begrijpen. Ik vond de Nederlandse taal wel echt enorm moeilijk en heb nog steeds moeite met de grammatica. Toch kunnen mijn klanten mij eigenlijk altijd wel begrijpen. Mijn kinderen, die vanaf hun vierde levensjaar hier kwamen wonen, hebben het supermakkelijk opgepikt, maar dat zal wel aan de leeftijd liggen.

 

‘’We werken hard en komen onze afspraken na’’

 

 

“Mijn schildersbedrijf HAPO in Hilvarenbeek loopt eigenlijk vanaf de dag dat ik het heb opgezet erg goed. De eerste maanden dat ik hier kwam wonen heb ik nooit gedacht dat ik een eigen bedrijf op zou zetten. Dit was eigenlijk een droom van mij. Om te beginnen ben ik in dienst gegaan bij een ander schildersbedrijf, zodat ik mijn vaardigheden weer trainde en geld kon verdienen. Ik merkte dat de Nederlandse taal me hierdoor steeds beter afging en het schilderen altijd nog goed ging. Toen ben ik mijn eigen bedrijfje gestart; HAPO.

 

“De naam HAPO leidt af van mijn voornaam Haik en achternaam Porosjan. Mijn broer is vanaf de eerste dag bij mij in dienst geweest. Ik weet niet of ik het een ‘gunfactor’ kan noemen, maar ik weet wel dat mensen het erg waarderen en onze werkwijze accepteren. Armenen zijn over het algemeen erg open en vriendelijk. We werken hard en komen onze afspraken na. Klanten blijven bij ons altijd koning. Zo staan wij ook bekend in het dorp. Ik denk dat cultuurverschillen geen belemmerende rol spelen omdat ik me echt Nederlanders ben gaan voelen en me nooit thuis heb opgesloten. Nederland is een land vol met mogelijkheden. Benut je jouw kansen niet die je worden gegeven, is het echt je eigen schuld. Ik heb nooit last gehad van kleinering of discriminatie. Ik heb gewoon een ‘laat je niet aan de kant zetten en doe je werk goed’-mentaliteit. Zo houd je je makkelijk staande.

 

‘’Dan vraag ik mezelf écht af wat je in Nederland bent komen doen’’

 

 

Eigen initiatief

“Ik vind het enorm belangrijk dat je een goed voorbeeld bent voor jouw kinderen, zodra je in Nederland komt wonen. Ik neem mijn overburen als voorbeeld. Zij hebben altijd die gordijnen dicht, zetten geen stap buiten en maken geen contact met anderen. Ik heb zelfs een keer een baan aangeboden bij mijn bedrijf, maar dat sloegen ze af. Dan vraag ik mezelf écht af wat je in Nederland bent komen doen. Als je in een ander land gaat wonen moet je, vind ik, alles doen om je eigen plekje te vinden en ‘burger’ te worden van je woonplaats. Wij hebben dit als familie goed aan onze kinderen proberen door te geven omdat zij toch echt de toekomst zijn. Dit is goed gelukt want alle zeven nichtjes en neefjes studeren op de universiteit en hebben gelukkig veel vrienden.

 

“Ik heb nooit het idee gehad alsof ik me moest bewijzen in Nederland met mijn onderneming ten opzichte van Nederlandse schilders. Het zit gewoon in mijn mentaliteit. Als je je best doet, kan je bij elke maatschappij horen. Ik blijf werken op hoog niveau en ben erg serieus in mijn werk. Ook voelt het voor mij alsof dat Nederlanders mij hierom waarderen. Zodra ik in België ben voor mijn werk, voel ik me al stukken minder welkom en word ik voor mijn gevoel veel meer aangekeken.

 

“Ik denk niet dat mijn uitweg richting Nederland mij of mijn familie ‘meer kansen’ heeft geboden, maar het verbreedde wel mijn horizon. Wij dachten dat het een tijdelijke oplossing zou zijn en we snel zouden terugkeren naar Armenië. Dit was echter niet zo. Het maakt niet uit wat je wil worden, van ondernemer tot rechter; het lijkt in Nederland gewoon makkelijker om je dromen te verwezenlijken.