‘Eenzaamheid is niet erg’

Bron: Meervanpsy.nl

 

Door: David de Vaan                                                                                   Datum: 16-01-2020

‘MSN, dat is eigenlijk het enige wat ik vroeger echt gebruikte als ‘sociale media’’. Jasper Kok is psycholoog, een Millennial en net als veel andere van zijn generatie ook (wel eens) eenzaam. Uit onderzoek van YouGov blijkt dat 30% van de Millennials zich eenzaam voelt. Hoe kan het dat deze generatie zo eenzaam is, terwijl zij constant in verbinding zijn met elkaar?

Voor dat Jasper verteld hoe hij kijkt naar eenzaamheid, eerst wat informatie over het onderwerp.

Belangrijk is om te weten wat eenzaamheid precies inhoudt. Hoe wordt het uitgelegd? Professor Jenny de Jong-Gierveld heeft er een definitie van geformuleerd:

‘’Eenzaamheid is het subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan (kwaliteit van) bepaalde sociale relaties. Het kan zijn dat het aantal contacten dat men heeft met andere mensen geringer is dan men wenst. Het kan ook zijn dat de kwaliteit van de gerealiseerde relaties achterblijft bij de wensen.’’

Subjectief betekent het persoonlijke oordeel of zienswijze van een persoon. Vind jij een trui mooi, kan een ander deze trui lelijk vinden. Dat houdt subjectiviteit in. Voor eenzaamheid geldt hetzelfde, iedereen kan zich in bepaalde situaties wel of niet eenzaam voelen, dat verschilt per persoon en is een subjectieve (eigen) ervaring.

Uit onderzoek van het Amerikaanse YouGov, blijkt dat Generatie Y (Millennials) de meest eenzame generatie tot nu toe is. Maar liefst 30% van de hen geeft aan zich altijd of vaak eenzaam te voelen. De generatie hiervoor, Generatie X, voelt zich een stuk minder eenzaam, maar een op de vijf (20%) van hen geeft aan zich eenzaam te voelen. Baby Boomers, de groep die geboren is na de tweede wereldoorlog, zijn het minst eenzaam. 15% van deze generatie geeft aan zich eenzaam voelen. Wat opvalt, is dat 70% van de Millennials aangeeft één beste vriend te hebben, terwijl maar 49% aangeeft meerdere beste vrienden te hebben.

The University of Pennsylvania heeft een onderzoek gedaan naar het verband tussen mentale gezondheid en sociale media. Het onderzoek laat zien dat mensen die sociale media gebruiken, vzich vaak slechter of meer eenzaam voelen dan mensen die geen sociale media gebruiken. De conclusie van het onderzoek luidt: minder telefoongebruik. Minder schermtijd zorgt voor een beter mentale gezondheid. Een compleet taboe van de telefoon kan, maar in deze tijdsperiode is dat bijna niet meer wenselijk. De wereld is tenslotte al in een ver gevorderde staat gedigitaliseerd.

Nu naar Jasper. Jasper is een blanke, Nederlandse man. Hij is 33 jaar oud, heeft kort gingerblond haar en een baardje van dezelfde kleur. Hij draagt een simpele, lichtblauwe trui, met een daaronder een blauwe jeansbroek en een paar hoge herenschoenen. Hij praat rustig, vaak op één toonhoogte. Zijn manier van praten en outfit, maakt de indruk dat hij (op dat moment) de rust zelve is.

‘Voel jij je eenzaam?’

‘Ja, ik voel mij wel eens eenzaam, ja.

‘Op wat voor momenten voel jij deze eenzaamheid?’

‘Ik ga graag uit met vrienden. Ik maak afspraken in het weekend om uit eten te gaan of om iets anders doen. Wanneer deze afspraken op het laatste moment worden afgezegd en dit een aantal keer achter elkaar gebeurt, zorgt dat voor een leegte in mijn agenda. Ik heb dan niet meer iets om naar uit te kijken om in het weekend te doen en dat maakt mij somber’, vertelt hij op een iets sombere toon.

‘Ondanks dat ik mij soms eenzaam voel, vind ik dat niet erg. Af en toe is het juist fijn. Het geeft de ruimte om jezelf te kunnen zijn, zonder dat er anderen zijn om te oordelen. Ik heb de behoefte om anderen om mij heen te hebben, maar juist op dat soort momenten even niet’.

‘Wat maakt Millennials volgens jou eenzaam?’

‘Ik herinner mij als kind dat ons altijd gezegd werd: ‘werk je hard genoeg, dan bereik je alles’, dat vertelde de leraren ons. Dat zorgt voor een prestatiedruk die je op jezelf zet. Werk hard genoeg, dan wordt alles uiteindelijk bereikt.

‘Zie jij eenzaamheid terug bij familie, kennissen, vrienden?’

‘Ja. Een goede vriend van mij heeft veel meegemaakt in zijn leven, wat ervoor gezorgd heeft dat hij zich vaak eenzaam voelt. Daar heb ik het met hem regelmatig over. Ik zie vaak dat mensen in bedrukte stemmingen zich soms eenzaam voelen. De manier waarop ze zich gedragen, hun gezichtsuitdrukking en houding laten dat blijken.’

Jasper wil niet vertellen over de situatie van zijn vriend waar hij over sprak. Hij vindt dat dit niet zijn recht is om te vertellen.

‘De laatste vraag, gebruik jij sociale media?’

‘Nee, ik gebruik geen sociale media’.

‘Waarom niet?’

‘Vanwege mijn werk ben ik gestopt met sociale media. Ik vind het ‘not done’ als mensen die ik geholpen heb of als cliënt heb geholpen met zijn of haar probleem, mij bijvoorbeeld als vriend toevoegen op Facebook. Ik wil graag een gescheiden lijn houden tussen werk en privé. Vroeger gebruikte ik Facebook en MSN, maar dat is nu niet meer het geval. Ik heb nooit echt een emotionele waarde gehecht aan mijn sociale media, zoals andere dat wel doen. Ik heb genoeg contact met mensen zonder sociale media’.