Dakloos-loos in 2035

Zoals veel grote steden kampt ook Napels met een daklozenprobleem. Zo’n 1500 mensen leven op straat zonder bescherming tegen het weer en de gevaren van de stad. Designer Giuseppe D’Alessandro besloot hier een oplossing voor te zoeken: de Scorz’ (Napolitaans voor ‘vel’)

Lopend door Napels ontkom je er niet aan: mensen die slapen op bankjes met een paar tassen naast zich waar hun eigendommen in zitten. Volgens ISTAT, het CBS van Italië, zijn er meer dan 50.000 daklozen in het land. Toen Giuseppe D’Allessandro, designer en video maker afgestudeerd aan Universiteit van Napels Federico II, door de metro van Parijs liep zag hij veel mensen op de grond slapen. “Ze lagen daar, zonder deken of iets wat hen kon beschermen. Toen besloot ik om als afstudeerproject een tijdelijke verblijfplaats voor daklozen te ontwerpen”, zegt Giuseppe.

De Scorz’ is een tent gemaakt van karton en plastic die je op kunt vouwen en mee kunt nemen als een rugzak. “Je kunt hem in- en uitvouwen net als bij een harmonica. Het idee is dat het gemakkelijk mee te nemen is en niet veel ruimte in beslag neemt”, aldus de ontwerper. “De bedoeling is dat de tenten tijdelijk zijn. We willen laten zien dat dit niet de definitieve oplossing voor het probleem moet zijn. Bovendien is de vastheid van een huis vaak stressvol voor iemand die op straat leeft.”

“Degenen die een tent hebben gekregen zijn tot nu toe alleen maar positief geweest”

De tenten zijn vrij opvallend: groot en vaak kleurrijk. “We willen laten zien dat dit probleem bestaat. Vaak zijn overheden snel met het verbergen van daklozen omdat dat niet goed zou zijn voor het decor van de stad”, zegt Giuseppe. Het voordeel is dat ze niet duur zijn om te maken. Afhankelijk van hoeveel tenten tegelijkertijd worden geproduceerd ligt de prijs tussen €20,- en €25,- per tent. Momenteel worden de kosten betaald door Giuseppe en een aantal vrienden met wie hij samenwerkt. “We zijn als non-profit momenteel bezig met het starten van een crowd-funding campagne zodat we in de toekomst nog meer tenten kunnen laten maken”, legt Giuseppe uit.

De tijdelijke overnachtingsplaatsen worden goed ontvangen door de daklozen. “Degenen die een tent hebben gekregen zijn tot nu toe alleen maar positief geweest. Voordat we de tent aanbieden vragen we eerst of de ontvanger wel op de hulp zit te wachten”, vertelt Giuseppe lachend.

Iedere dakloze heeft een ander verhaal. “Ik heb een keer een man gesproken die moest vluchten omdat hij in zijn eigen land chirurg was en zijn zoon was overleden op zijn operatietafel. In dat land was het tegen de wet om een operatie uit te voeren op familieleden. Toen is hij naar Italië gekomen en op straat belandt. Je weet nooit wat er morgen kan gebeuren. De ene dag werk je in het ziekenhuis en de andere dag weet je niet of je onderdak hebt voor de nacht”, aldus Giuseppe.

“In mijn hoofd zitten we al in een 2035 waar mensen in Napels niet meer op straat hoeven te leven”

Samen met zes vrienden heeft D’Allessandro de organisatie ‘Napoli 2035’ opgericht. “Ons uiteindelijke doel is dat er in 2035 geen daklozen meer zijn in Napels. Het hebben van een deadline geeft extra motivatie om dit doel te verwezenlijken”, vertelt Giuseppe, “maar het gaat niet alleen om het oplossen van het huidige probleem. We vinden het ook belangrijk dat kinderen hierover leren, zij zijn tenslotte de volgende generatie en zij moeten zorgen dat wat wij nu proberen te doen voortgezet wordt.” Voor Napoli 2035 en Giuseppe is het van belang dat aan kinderen wordt meegegeven dat ze niet bang hoeven te zijn voor de daklozen.

Niet alleen in Napels is het idee van de Scorz’ een succes. Milaan en Palermo zijn ook geïnspireerd door Napoli 2035. “We hebben verzoeken gekregen vanuit meerdere Italiaanse steden. Andere landen zoals Qatar en Australië hebben ook interesse getoond. Zo veel mensen zijn geïnteresseerd omdat dit een revolutionair idee is. Daar durf ik wel van te spreken, een kleine revolutie”, vertelt een trotse Giuseppe.

“Ze lagen daar, zonder deken of iets wat hen kon beschermen”

De Napolitanen zijn zelf ook bereid de handen uit de mouwen te steken. Niet alleen werkt Napoli 2035 samen met vrijwilligers uit de stad, de inwoners doen zelf ook wat ze kunnen om de daklozen te helpen. “Er zijn veel mensen en organisaties die iedere dag tijd vrij maken om dekens, matten en eten uit te delen aan de mensen op straat. Ze proberen zich in hen te verplaatsen en te helpen waar mogelijk.”

“Ik weet niet wat er gaat gebeuren na 2035. Ik hoop vooral dat ons doel dan behaald is. We komen stap voor stap steeds dichterbij en voor nu houden we 2035 aan als uiterlijke datum. Als het daklozenprobleem dan nog aanwezig is gaan we natuurlijk door, met dit project of we verzinnen iets nieuws. Ik probeer er niet te veel aan te denken. In mijn hoofd zitten we al in een 2035 waar mensen in Napels niet meer op straat hoeven te leven”, vertelt Giuseppe.