Jeugdsupport: “Wij gaan voor de uitdaging”

Niets is belangrijker dan je veilig voelen in je omgeving. Iedereen heeft een fundamentele basis nodig om op terug te vallen. Zo zorgt organisatie Humanitas met Jeugdsupport voor een veilige omgeving voor jongeren die een “flinke emotionele rugzak” hebben, zegt Esther Manders coördinator van Jeugdsupport. Zij bieden een maatje aan deze jongeren. Esther vertelt hoe zij als organisatie een veilige plek bieden aan jongeren.

Vrijwilligers

Het hele project Jeugdsupport draait op vrijwilligers. Esther is samen met haar collega wel een van de weinige betaalde krachten binnen de organisatie. Zij bestaan dus voornamelijk uit vrijwilligers en een x-aantal betaalde krachten die het allemaal faciliteren. De vrijwilligers zijn echt de maatjes van de jongeren. Zij worden eerst uitvoerig gescreend voordat ze zich als vrijwilliger kunnen aansluiten bij Humanitas. Een belangrijke eis is om een VOG (verklaring omtrent gedrag) te hebben. Vervolgens krijgen ze eerst een intake bij Esther of haar collega en worden vervolgens 4 dagen lang getraind op hoe ze bijvoorbeeld met bepaald gedrag kunnen omgaan. Na deze procedure worden de vrijwilligers pas gekoppeld aan een jongere. Het contact tussen de vrijwilliger en de jongere wordt vanaf dat moment 1 jaar lang gevolgd. Wat de vrijwilligers kunnen bieden is dat ze bijvoorbeeld 1x in de week tijd besteden om samen met een jongere te eten, te sporten of naar de bios te gaan. Meer dan de helft van de jongeren zitten al bij een andere instelling of zijn uit huis geplaatst. Zij hebben al contact met hulpverleners die met hun  problemen aanpakken. Het doel van de vrijwilligers daarentegen is dat de jongeren zich gedragen voelen door anderen, waardoor ze het gevoel hebben dat ze er niet alleen voor staan en er mensen zijn die ze kunnen vertrouwen. “Ook een belangrijk punt wat hieraan bijdraagt is dat de jongeren toch echt realiseren dat de vrijwilligers niet betaald krijgen en toch met hen willen optrekken”, vertelt Esther. Zij zien vrijwilligers vaak als een soort rolmodel, omdat zij hen vaak laten inzien dat het ook anders kan.

Doel(groep)

De doelgroep is tussen de 15 en 25 jaar. Het zijn zowel jongens als meiden waarvan sommige te maken hebben met jeugdzorg en jeugdhulpverlening. “De meiden, ‘de risico meiden’ zoals wij ze noemen, zijn de meiden die risico lopen op verkeerde jongens te vallen en daardoor ook risico lopen op gebruik en misbruik. Wij hebben over het algemeen meer meiden binnen ons project. Ons project is over het algemeen toch wel ⅔ meiden en ⅓ jongens.”

Voorr de nabije toekomst willen ze graag  uit te breiden als organisatie. Het heeft echt te maken met subsidies, gemeenten moeten hiervoor willen betalen. Humanitas is een non-profitorganisatie. Zij krijgen deels subsidies van  onder andere Oranjefonds en de postcodeloterij. Af en toe worden trajecten door een instelling deels betaald. “Wanneer een jongere bijvoorbeeld in een zorginstelling zit en zij het heel goed vinden dat de jongere een maatje krijgt bij ons kan het zijn dat zij een deel bijdragen.”. Ook hoopt Esther met haar team dat er nog meer animo komt vanuit jonge mensen rond de 18 jaar die een maatje zouden willen worden voor iemand. Dat jongeren die iets voor een ander willen doen ook te weten krijgen dat dit ook een optie is als vrijwilligerswerk om een leeftijdsgenoot bijvoorbeeld te helpen.

De grens

“Waar ligt de grens tussen de vrijwilligers en de jongeren?” Esther vertelt dat de grens zowiezo ligt in relaties. Geen relaties dus. Ook is het niet de bedoeling dat ze tot laat op stap gaan en daarbij middelen gebruiken. Als maatje verdragen de vrijwilligers wel een verantwoordelijk naar de jongeren toe. “De grens ligt ook absoluut bij jongeren niet in slechte situaties brengen zodat ze nog meer risico lopen of terugvallen in een onveilige situatie. Wij streven er niet naar om ALLES op te lossen voor de jongeren en al hun problemen over te nemen. Nee, dit moeten zij echt zelf leren. Ze moeten niet afhankelijk worden van hun maatje. Zij hebben echt de ondersteunende functie.” Het is de bedoeling dat de jongeren gaan leren om dingen zelf op te gaan lossen en zelf aan te pakken. En uiteindelijk willen we ook dat de jongeren weer verder kunnen op eigen kracht zonder de vrijwilliger.

Contact

Sommige koppels appen wel iedere dag met elkaar. Het is net als met vrienden. Maar de ene jongere heeft daar meer behoefte aan dan de ander. Er zijn ook heel veel jongeren die dat helemaal niet hoeven en willen alleen afspreken. Wij zeggen ook dat als er meer dan 1x per week met elkaar wordt afgesproken dat het te veel wordt. Het is niet dat we dat niet gunnen, maar dan worden jongeren te afhankelijk van het maatje. En dat willen wij niet. Als de jongeren behoefte hebben aan meer contact is het dus belangrijk voor ons dat zij hun sociale kring kunnen uitbreiden. In zo’n geval bespreken wij ook met het maatje of zij kunnen gaan kijken waar die jongere nog meer vriendschappen kan opdoen. Daarom zijn wij er dus ook achter de schermen om die vrijwilligers te motiveren om met die jongeren ook naar plekken te gaan waar andere jongeren zijn. Samen gaan sporten bijvoorbeeld. Wij organiseren ook twee keer per jaar een uitje met alle koppels. Dan gaan we kijken of daar tussen de jongeren ook nog leuke connecties zijn, zodat eenzame jongeren elkaar daar nog weten te vinden.

Traject / managen

Jeugdsupport heeft ongeveer 80 koppels per jaar. Zij matchen personen op maat aan elkaar door vooral te kijken naar behoeftes en karakter.

Wanneer het geen match blijkt te zijn stopt de match. De meeste matches passen wel bij elkaar doordat ze de energie. interesses, persoonlijkheid etc. uitgebreid checken van beide personen die ze aan elkaar willen koppelen. “Wij vragen eerst heel veel voordat we een match zoeken.”  Met de jongere vrijwilligers houden ze regelmatiger contact dan met de oudere vrijwilligers, omdat zij zelf ook nog heel jong zijn en soms te maken krijgen met heftige zaken. Na een jaar stopt het traject in principe. ”Dan is het aan de jongere en het maatje om zelf te beslissen of zij hun contact voortzetten op persoonlijke titel. Dit gebeurt enorm vaak. Er is bij de meeste koppels zo’n grote klik ontstaan dat zij op eigen houtje doorgaan na het begeleidde jaar.” In sommige gevallen kan er wel verlenging zijn van het begeleidde jaar, maar dat komt vrijwel alleen voor als er iets groots gebeurd in het leven van de jongere, waardoor de organisatie het maatje de kans wil bieden om daar nog over te kunnen sparren. “Wij maken wel eens mee dat een jongere opeens zwanger raakt of dat ineens uit huis geplaatst wordt. Op zulke momenten is het dan te heftig om tegen zo’n maatje te zeggen van joh, succes ermee. Nee, dan kiezen wij er dus voor om het jaar te verlengen met een half jaar en het contact te onderhouden met het maatje.”

Anders dan anderen

“Wat onderscheid Humanitas ten opzichte van andere organisaties?” “Wij zijn de informele kant als je ons naast jeugdzorg zet”, zegt Esther vastberaad. Jeugdsupport werkt nauw samen met jeugdzorginstellingen, maar die hebben formele taken en andere opdrachten. Zij werken aan hulpverleningsplannen waar een tijdsduur aan gebonden zit. De hulpverlener houdt geen contact als dat traject klaar is. “Die gaat niet met al die jongeren daarna nog contact houden. Die hebben meerdere jongeren, dus dat kan ook niet. Wat ons onderscheidt daarin is dat onze maatjes exclusief 1 op 1 een connectie hebben.” De vrijwilligers bij Humanitas hebben één jongere waar zij zich een jaar lang op kunnen focussen. Hierbij wordt er een echte band opgebouwd. “Dit maakt het ook gelijkwaardiger tussen het maatje en de jongere. De jongeren voelen dat  de maatjes er niet voor betaalt krijgen dat dit dus echt voortkomt uit hun intrinsieke motivatie. Samen met de jeugdzorg zijn we een goede combi. En dat maakt het krachtig. Wij hebben veel ervaring en hebben echt een rauwe doelgroep. Waar een andere club zal zeggen dat bepaalde situaties met jongeren te heftig of te zwaar zijn deinzen wij juist niet terug en nemen wij dat wel aan. Wij gaan voor die uitdaging.”