Achtergrondverhaal | Kunnen wij nog wel zonder Denemarken?

HALSTEREN- Nu klimaatverandering een grote rol speelt in ons dagelijks leven is het noodzakelijk om het zowel te bestrijden als ermee te leven. Denemarken wordt vaak gezien als de Europese (zo niet, globale) koploper als het gaat om de innovaties die zij hebben op het gebied van klimaatneutraal leven. Er valt veel te leren van het land en dat doen we dan ook regelmatig doordat zij hun klimaat gerelateerde expertise met ons delen. Maar wel rijst de vraag hierdoor: stel Denemarken zou plotseling verdwijnen, valt het klimaatdoel voor de wereld dan nog wel te halen?

Gijs van Iwaarden

Buiten een gat dat zou ontstaan tussen de Noordzee en de Oostzee, zouden we nu in een keer veel op eigen houtje moeten doen. Denemarken is al sinds de jaren ’70 bezig met het onderzoeken en bestrijden van klimaatverandering. Daar waar Nederland bijvoorbeeld pas een paar decennia later de ernst van inzag.

Denemarken probeert het gesprek aan te gaan met ander landen

Uiteraard organiseren de Verenigde Naties eens in de zoveel tijd een klimaatconferentie waarin besproken en overlegd wordt hoe de vorderingen van de wereld in zijn geheel ervoor staat. Niet dat Denemarken doelen uitzet voor andere landen, maar ze gaan wel vaak het gesprek aan met deze landen. Een goed voorbeeld hiervan is de Deense non-profit organisatie State of Green. Zij maken door middel van hun connecties het gesprek mogelijk met henzelf en landen van over heel de wereld. Zo hadden ze afgelopen 19 mei het evenement ‘Beyond buildings’. Hier spraken mensen van beide partijen -die expertise hadden op het gebied van het duurzame gebouwen- met elkaar over de plannen van met name China om tot minder CO2-uitstoot te komen. Er werden voornamelijk dingen verteld die al bekend waren, maar het gaat er in zulke gevallen ook om dat je een dialoog hebt die anderen dan weer aan het denken kan laten zetten.

Denemarken zelf bezit in totaal maar 0,1% van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen. Hierdoor blijven zij het met elkaar erover praten benadrukken, omdat het vrij weinig uit zal maken al zou Denemarken volledig klimaatneutraal worden.

Denemarkens voorbeeldfunctie

Het gevolg van dit soort gesprekken is dat het (zoals eerder gezegd) ook andere landen bereikt. Een goed voorbeeld hiervan is Roemenië, dat Denemarken echt als hoofd voorbeeld ziet op het gebied van de bestrijding van klimaatverandering. Zo legt de ‘gevolmachtigde ambassadeur van Denemarken in Roemenië’ in een artikel van de Global Ambassadors Journal meerdere keren Roemenië naast Denemarken. Waarmee hij laat zien dat Roemenië echt nog veel kan leren van Denemarken.

Voor de ontwikkelingslanden (net als Roemenië) heeft Denemarken ook laten zien dat je zeker wel je weg naar klimaatneutraliteit voort kan zetten én een erg stabiele economie op kan bouwen. In de klimaatwereld liggen bijvoorbeeld ook veel kansen voor de werkgelegenheid. Een juiste klimaataanpak kan dus ook resulteren in een stabiele(re) economie, net als die van de Denen.

Verbetering

Aan de andere kant van het spectrum staat het feit dat Denemarken de laatste paar jaren minder hard stijgt dan dat ze voorheen deden. In mid-2018 publiceerde Climate Action Network (CAN) een rangschikking van bijna dertig Europese landen, waarbij Denemarken pas op plek zes staat. Dit ligt voor een groot deel aan het tempo waarmee Denemarken haar klimaatstrategie aanpakt. Een land als China zou dit -zo zeggen zij zelf- veel sneller kunnen, ondanks dat zij pas laat begonnen zijn met de klimaataanpak.

Maar het is wel eerlijk om te zeggen dat dit artikel van zo’n vier jaar terug is en dat Denemarken in die afgelopen vier jaar nóg meer stappen heeft gezet. Het is misschien een klein voorbeeld in een grote berg, maar zo heeft Denemarken een jaar later in 2019 binnen een paar dagen genoeg geld opgehaald om 914,233 bomen te planten in het Scandinavische landschap. Het aantal op zichzelf is niet zo heel bijzonder, maar ook hiermee geeft Denemarken nogmaals een goed progressief voorbeeld af aan heel veel andere landen.

Nieuwe generatie

Met de komst van de nieuwe generatie jonge mensen ligt het in de lijn der verwachting dat klimaatverandering op de politieke agenda zal blijven en nog verder qua urgentie zal stijgen. Een goed voorbeeld van deze generatie is Greta Thunberg, de 19-jarige Zweedse klimaatactiviste die misschien wel hét symbool is geworden van de klimaatactivisten.

Denemarken helpt op dit moment erg mee om de jongere generatie wakker te maken (en te houden) voor klimaatverandering. Het is bovendien de directe toekomst van deze generatie waarmee zij uiteindelijk zelf geconfronteerd worden. Uit cijfers van het Nederlands Jeugdinstituut (NJi) blijkt dan ook dat maar liefst 70 procent van de kinderen en jongeren zich zorgen maakt om klimaatverandering. Dit zal mede komen doordat het onderwerp nu meer dan ooit besproken wordt, mede dankzij Denemarken

Conclusie

Denemarken zelf blijft wel door ontwikkelen, maar minder snel. Ze zijn fungeren ondertussen vooral als herinnerring aan andere landen en mensen om ook (meer) actie te ondernemen. Ondertussen is er een nieuwe generatie van over heel de wereld die het onderwerp klimaatverandering erg belangrijk vind. Hierdoor zal Denemarken nog wel over het onderwerp blijven praten, maar misschien enigszins vervagen in het geheel.