“Wij houden ons hart vast voor de broedperiode”

Oosterheide, Breda – Een week geleden ging heel Nederland massaal de natuur in op zoek naar het beste stukje ijs. Het enige wat hier nu nog van over is, zijn de plassen in de modder van het dooiwater. Miranda Fierit, boswachter communicatie en beleven van Natuurmonumenten in natuurgebied Oosterheide vlakbij Breda, zorgt ervoor dat deze schaatsdrukte in goede banen geleid wordt en dat alle onervaren wandelaars op de hoogte zijn van alle regels. Maar waar ze zich het meeste druk om maakt, moet nog komen.

Foto van natuurgebied Oosterheide

Natuurgebied Oosterheide Copyright: Julian Jansen

Miranda loopt tijdens een dagelijkse wandeling door het natuurgebied Oosterheide langs de problemen die ontstaan door de drukte die natuurparken over zich heen krijgen tijdens de coronacrisis. Ze stelt ons gerust wat betreft de schaatsgekte van vorige week, maar waarschuwt ons voor het broedseizoen dat eraan komt. Deze begint al op 15 maart en organisaties als Natuurmonumenten houden hun hart vast. 

Het is een frisse lenteochtend waarbij de vogeltjes al uren fluiten van opwinding voor een nieuwe dag. Het dauw ligt nog op de bladeren, de mist waait langzaam tussen de bomen vandaan en het zonnetje warmt je bleek geworden huid op. Onwijs veel mensen hebben dit gevoel in tijden van corona leren kennen. Boswachter Miranda Fierit is al een lange tijd verliefd op dit gevoel en schoolde zichzelf jaren geleden om van journalist tot boswachter. Samen met negen anderen zorgt ze voor natuurpark Oosterheide. “Ik ben in contact met de gemeente, ik ga over de routes, over het contact met de leden en ik stuur de vrijwilligers aan”, zo vertelt ze vol passie over haar werk. “Eigenlijk is mijn dag nooit hetzelfde.”

Schaatsgekte

Ook met de enorme vrieskou van vorige week houdt Fierit zich bezig. “Ik hou dit samen met de gemeente in de gaten. De schaatsers kwamen vooral uit de buurt en alles heft elkaar redelijk op. De mountainbikers zie je bijvoorbeeld niet,” vertelt ze. Miranda maakt zich wat betreft het schaatsen dus niet zoveel zorgen. De natuur is nu namelijk nog in rust. Zo heeft de ree in de winter een lager aantal geslachtshormonen waardoor ze rustiger worden en minder energie kwijt raken. Een dierengroep die zich in februari juist meer laat horen, zijn de vogels. Tijdens een wandeling door het prachtige gebied nemen ze iedereen bij de hand met hun prachtige koorzang. Onze Nederlandse flora en fauna heeft dus niet veel gemerkt van onze schaatsgekte. Maar we zoeken niet alleen met de schaatsen de natuur op, want ook door de coronacrisis zoeken we massaal met onze ruige wandelschoenen de natuurgebieden op. “Er is toch niks anders te doen” laat een wandelaar in Oosterheide weten.

Broedseizoen

“Ik maak me veel meer zorgen over het broedseizoen. Dat is nog veel heftiger voor de natuur als heel Nederland de natuurgebieden in trekt,” begint Fierit met een zorgelijke klank in haar stem. “Het schaatsen was maar een weekend waarin de natuur nog in rust is, maar het broedseizoen is een langere periode waarin bijvoorbeeld de reeën kalveren krijgen en vogels beginnen met broeden op de grond.” Het broedseizoen waar de boswachter van Natuurmonumenten het over heeft begint 15 maart en gaat tot in juli door. Vogels trekken naar Nederland om opnieuw hun nesten te bouwen en eieren te leggen. Dit kan dus verstoord worden als de wandelaar zich niet aan de regels houdt. “Lang niet iedereen houd zich aan de voorschriften; zo gaan de honden los, mensen gaan van de paden af.” Op het moment dat Miranda hier iemand op aanspreekt dan is niet iedereen hier van gediend, laat ze weten. Het park voor twee maanden sluiten is ook geen optie, vanwege de meerdere ingangspoorten in Oosterheide. Dit betekent dat het volledige natuurpark afgezet zou moeten worden en daar is geen geld voor. Ook wil Miranda juist in deze tijd iedereen van de natuur kunnen laten genieten, mits diegene zich aan de regels houd.

“Mensen staan er niet bij stil dat als hun hond net even snuffelt daar waar normaal een ree loopt, dat die ree direct gevaar voelt en vlucht. Met als gevolg dat ze een eventueel reekalfje achterlaat en dit jong het met de dood moet bekopen.”

Vrijwilligers

De boswachter van Oosterheide vind dat ze vanuit de politiek te weinig gesteund wordt. “Qua handhaving hebben we niks extra gekregen, dus we werken met een minimale mankracht. Normaal gesproken werken we met vrijwilligers, maar die kunnen we niet hun werk laten doen vanwege de coronamaatregelen.” Het gaat hier om de coronamaatregel waarin mensen wordt opgeroepen zoveel mogelijk thuis te werken. Ook heeft hiermee te maken dat veel van de vrijwilligers tot de risicogroep behoren en het simpelweg niet veilig is om te werken in een druk natuurgebied. Het hangt dus af van de eigen verantwoordelijkheid van de bezoeker. “Wat ik zelf ontzettend fijn vond was de NL-Alert die vorige zomer is verstuurd om iedereen bewust te maken  van dit probleem, dit zorgde direct voor een terugtrekking van het aantal bezoekers,” vertelt Miranda opgelucht.

“Vorige zomer zat iedereen nog vol angst en bleef iedereen binnen, maar wij houden voor deze zomer onze hart vast.”

Wat opvalt zijn de lege flesjes en lege plastic zakken die op de grond liggen bij de rustplekken in het natuurpark. Ook vind je hier en daar een klokhuis en boterhammen wat happen eruit. Veel van de prullenbakken zijn overvol en stinken, vooral in de zon, behoorlijk. Het beleid van Natuurmonumenten voor vrijwilligers is zoveel mogelijk thuiswerken, behalve de hoogstnoodzakelijke werkzaamheden die levensgevaarlijke situaties oplevert. Dit zorgt ervoor dat het opruimen van afval achterwege blijft. “We zijn hierbij meer afhankelijk van mensen die afval opruimen op hun eigen wandeling.” Dus ook hier is de bezoeker zelf verantwoordelijk. “Eigenlijk zitten we in een vicieuze cirkel, wat dat betreft,” eindigt Miranda samenvattend.