Servië als onderdeel van de Joegoslavische Burgeroorlogen

Door: Sophie Courtin

De Joegoslavische Burgeroorlogen bestaan uit een serie etnische conflicten, of onafhankelijkheidsoorlogen. Het begon allemaal toen Josip Broz Tito, die 35 jaar lang de macht had in Joegoslavië, overleed in 1980. Zijn systeem waarmee hij het land leidde was er een om conflicten te voorkomen. Het doel was dat de zes deelrepublieken (Bosnië-Herzegovina, Kroatië, Macedonië, Montenegro, Servië-Kosovo-Vojvodina en Slovenië) niet nationalistisch werden en ieder hun eigen staat wilden vormen, maar in vrede konden samenleven. Met geweld en onderdrukking drukte hij nationalisme de kop in.

in 1947 Servië was redelijk dominant, dus kregen de Servische provincies Kosovo en Vojvodina meer autonomie, ze werden toen gezien als eigen land. Ze kregen een stem in de Federatieraad. Op dit moment was Servië niet heel populair.

In 1981 ontstond onrust. Er werden overal nationalistische groepen gesticht. In Kosovo ontstond een studentendemonstratie voor meer onafhankelijkheid. Maar ook in Belgrado werden er mensen nationalistisch. Er ontstond een communistische beweging onder leiding van Milošević. Hij maakte een wederrechtelijk einde aan de autonomie van Kosovo en Vojvodina. Daardoor had Milošević nu 3 van de 8 stemmen in de Federatieraad. Ook had hij aanhangers in Montenegro, waardoor hij altijd de mogelijkheid had om de Raad te verwerpen.

Slovenië
Dit zaaide angst in de andere deelrepublieken. Slovenië en Kroatië verklaarden kort na elkaar de afhankelijkheid, uit angst dat Milošević Joegoslavië om zou vormen tot Groot Servië. Milošević pikte dit niet en zo werd de Tiendaagse Oorlog in Slovenië gestart. Het Joegoslavische leger JNA viel Slovenië binnen, maar er werd hard teruggevochten door de Sloveense Strijdkracht. Milošević zag dat de Oorlog niet langer kon doorgaan en riep het Joegoslavische leger terug. Vier dagen later werd de Tiendaagse Oorlog beëindigd met het Akkoord van Brioni: de Joegoslavische vijandigheden trokken zich terug uit Slovenië.

Kroatië
Ook Kroatië had zich onafhankelijkheid verklaard. Dit vond Milošević veel erger, want er woonden meer Serviërs in Kroatië dan in Slovenië. Nog voordat de onafhankelijkheid was uitgeroepen ontstond De Servische Autonome Oblast, een soort eigen staat. Ze maakten gelijk duidelijk maakte zich willen afscheiden van Kroatië. Na de verklaring sloot het JNA zich aan bij de Servische Kroaten en vielen Kroatië binnen. Het JNA stuurde 70.000 troepen onder de naam Operation Storm. De oorlog werd al snel heel groot, maar er kwam een eind aan toen de Verenigden Naties de onderdelen van de oorlog onder druk zette. Kroatië werd onafhankelijk, maar de Servische Kroaten mochten hun gebied houden en noemden het Republiek van Servisch Krajina.

De genocide in Bosnië-Herzegovina
In 1992 scheidde Bosnië zich af van Joegoslavië. De Bosnische Serven waren het er niet mee eens en boycotten de volksraadpleging. Ze besloten weer om hun eigen staat op te richten: Servische Republiek. De Bosnische Serven kregen steun van Servië en het JNA, en begonnen met het beleg van Sarajevo, de hoofdstad van Bosnië. Maar de Bosnische Kroaten vochten terug samen met de Islamitische Bosniakken. Ze verzetten zich allemaal tegen Servië, maar toch keerden de Bosnische Kroaten zich tegen de Bosniakken, om zo veel mogelijk land te veroveren. Ook al was het van een voormalige bondgenoot. Deze oorlogen waren de oorzaak van hele grote etnische zuiveringen waarbij tienduizenden mensen om het leven kwamen. Er leek geen eind aan te komen, overal angst, chaos, het geluid van geweren. Tot de val van Srebrenica en een bombardement op een markt in Sarajevo. De internationale gemeenschap greep in. Na een aantal luchtaanvallen van de NAVO werd er eindelijk vrede gesloten met het Verdrag van Dayton.

De oorlog in Kosovo
Joegoslavië was al grotendeels uit elkaar gevallen, maar de oorlog was nog niet klaar. In 1996 ontstond er chaos in Kosovo. Het Albanese Bevrijdingsleger van Kosovo (UCK) pleegde aanslagen op Servische doelwitten. Westerse landen dachten dat de UCK een terroristische groep was, maar dat beeld werd omgedraaid. Na een escalatie grepen de Serven hard in. Zo veranderde de beeldvorming. Na opnieuw een aantal luchtaanvallen van de NAVO werd het Servische leger teruggedrongen uit Kosovo.

De dood van Slobodan Milošević
2006, 13.27, zaterdag 11 maart. Slobodan Milošević , 64, werd dood in zijn cel in Scheveningen gevonden. Een paar weken voor de afronding van zijn rechtszaak in verband met het Joegoslavische Tribunaal. Het Tribunaal is een internationaal tribunaal voor het vervolgen van personen die worden verdacht van het schenden van internationaal humanitair recht, gepleegd op het grondgebied van het voormalig Joegoslavië vanaf 1 januari 1991. Onder wie Milošević. Hem werd ten laste gelegd dat hij heeft deelgenomen aan een georganiseerde misdaad, met de bedoeling de Kosovaarse Albanezen uit Kosovo weg te jagen zodat Servië terug controle zou krijgen over de provincie Kosovo. Het doel van de JCE werd bereikt door het plegen van oorlogsmisdrijven en ingaan tegen de menselijkheid, moorden en vervolgen. Dat was de eerste zaak tegen Milošević. De tweede zaak ging over het plegen van misdrijven in Kroatië. De derde over misdrijven in Bosnië-Herzegovina, en begon in 2004. En toen opeens stierf hij voordat de zaak was afgehandeld.
Het was een nachtmerrie voor het Tribunaal. De grootste en belangrijkste verdachte was overleden, zonder veroordeeld te worden. Alles voor niets.
Er moest zo snel mogelijk een doodsoorzaak de wereld in. Allerlei partijen wilden het lichaam hebben om zelf de sectie te doen, maar dat ging niet door. Vanuit Servië werd het gerucht verspreid dat het Tribunaal Milošević had vermoord. De doodsoorzaak is nog steeds niet 100% duidelijk. Het rapport zegt dat hij in gestorven aan een hartaanval, want hij had hartklachten. Milošević had een hele lage bloeddruk, waar hij pillen voor nam. Maar hij nam ook rifampicine, wat niet voorgeschreven was. Toch werden er sporen van rifampicine in zijn bloed gevonden. Dit medicijn zorgt ervoor dat andere medicijnen niet werken, waaronder de pillen voor zijn bloeddruk. Het kan dus best zijn dat hij expres de rifampicine heeft genomen zodat hij een hartaanval zou krijgen, om zelfmoord te plegen. Of dat iemand hem die rifampicine heeft gegeven. Of in zijn eten of koffie gedaan. Moord, zelfmoord of een natuurlijke dood? 100% zeker zullen we het nooit weten.